Giới Thiệu

Thị trường chứng khoán Việt Nam giai đoạn cuối năm 2025 đến quý 1/2026 thật sự là một sân khấu đầy màu sắc, nơi những con số nhảy múa làm bao trái tim nhà đầu tư xôn xao. VN-Index chốt năm 2025 ở con số 1.784,49 điểm, tăng vọt 40,8% so với cuối năm 2024. Vốn hóa thị trường cổ phiếu chạm ngưỡng 9.975,36 nghìn tỷ đồng, tương đương gần 77,9% GDP cả nước. Đây là lúc chiếc bánh lớn bỗng trở nên hấp dẫn hơn bao giờ hết, đặc biệt khi thị trường chúng ta còn được FTSE Russell nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp vào tháng 9/2025. Tiền đâu ra mà nhiều thế? Kéo theo đó, hàng loạt báo cáo tài chính (BCTC) 2025 và quý 1/2026 của các doanh nghiệp được công bố, với nhiều con số lợi nhuận làm tròn mắt giới đầu tư.

Nhiều người, đặc biệt là những anh em F0 mới nhập môn, cứ thấy doanh nghiệp nào báo lãi tăng trưởng "bằng lần" là mừng rỡ như bắt được vàng, vội vàng xắn tay áo lao vào. Nhưng mà, đời có dễ vậy không? Những con số đẹp đẽ kia có phải là vàng thật, hay chỉ là ánh kim loại mạ ngoài? Đằng sau mỗi báo cáo là cả một câu chuyện, đôi khi là một màn kịch được dàn dựng công phu mà nếu không tỉnh táo, anh em dễ bị dắt mũi lắm đấy. Hãy cùng Ông Chú Vĩ Mô lật tẩy những tấm màn nhung đó, xem thử mùa BCTC 2025–Q1/2026 này có gì hay ho, và quan trọng là, anh em nhà Cú Thông Thái nên nhìn nhận thế nào cho phải phép.

Thị Trường Phân Hóa: Khi Chim Khôn Hót Vang, Kẻ Yếu Lã Chỉ Biết Rên Rỉ

Nhìn vào bức tranh tổng thể của các báo cáo tài chính kiểm toán 2025 và quý 1/2026, ta thấy một sự phân hóa rõ rệt, như thể mỗi ngành là một mảnh ghép trên tấm bản đồ kinh tế Việt Nam vậy. Có những ngành như hổ mọc thêm cánh, bay cao vút, nhưng cũng có những ngành vẫn đang lầm lũi bò trong bùn lầy.

Ngân hàng – Chứng khoán: Kẻ Độc Hành Thâu Tóm Lợi Nhuận

Không ngạc nhiên khi nhóm tài chính, đặc biệt là ngân hàng và chứng khoán, vẫn là những ngôi sao sáng. SSI, một tên tuổi lớn trong ngành chứng khoán, đã báo lãi trước thuế quý 1/2026 đạt 1.461 tỷ đồng, tăng 44% so với cùng kỳ 2025. Còn HD Securities thì sao? Lợi nhuận trước thuế của họ tăng tới 259%, đạt 352 tỷ đồng. VPBank Securities (VPX) cũng không kém cạnh với 515 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, tăng 47%. Những cái tên khác như BSI, FPTS, KB, PSI cũng đua nhau báo lãi hai con số, riêng PSI còn tăng khủng khiếp 220%. Những con số này vẽ nên một bức tranh tươi sáng, phản ánh thanh khoản thị trường cải thiện khi hệ thống KRX đi vào vận hành và biên môi giới, tự doanh hồi phục.

Phía ngân hàng, "ông lớn" Vietcombank (VCB) cũng báo lãi trước thuế quý 1/2026 đạt khoảng 11.803 tỷ đồng, tăng 9% so với cùng kỳ. Có phải là tin vui không? Chắc chắn rồi. Nhóm này được hưởng lợi trực tiếp từ việc thị trường cổ phiếu tăng mạnh sau nâng hạng, kỳ vọng từ nhà đầu tư nước ngoài, và mặt bằng lãi suất dần ổn định. Nhưng mà, Ông Chú phải nhắc, anh em đừng chỉ nhìn mỗi cái lãi ròng mà bỏ qua những chi tiết nhỏ. Các chuyên gia cảnh báo rằng phải "soi" kỹ thuyết minh khoản mục BCTC về lãi từ cho vay margin, tự doanh chứng khoán, trái phiếu. Đây mới là xương sống để đánh giá lợi nhuận có bền vững hay không, hay chỉ là "lộc trời cho" nhất thời. Đôi khi, một bức tranh đẹp lại được vẽ bằng những nét cọ... đầy rủi ro đấy.

Năng lượng & Hạ tầng: Lợi Nhuận Trái Chiều Như Thời Tiết Nắng Mưa

Chuyển sang nhóm năng lượng và hạ tầng, bức tranh có vẻ lộn xộn hơn nhiều, giống như thời tiết tháng ba, lúc nắng lúc mưa thất thường vậy. Nhơn Trạch 2 (NT2) báo lãi trước thuế quý 1/2026 đạt 223 tỷ đồng, tăng tới 413% so với cùng kỳ 2025 – một mức tăng trưởng phi mã. Sông Ba Hạ (SHP) cũng góp mặt với lợi nhuận quý 1 đạt 44 tỷ đồng, tăng 176%. Nghe có vẻ ngon ăn đúng không?

Nhưng ngược lại, CHP lại ghi nhận lợi nhuận trước thuế chỉ 100 tỷ đồng, giảm 21%. TDM Water cũng "hụt hơi" khi giảm 16% lợi nhuận xuống còn 124 tỷ đồng. Vì sao lại có sự chênh lệch lớn đến vậy? Đơn giản thôi. Nhóm ngành này chịu ảnh hưởng cực mạnh từ thời tiết (thủy văn), giá đầu vào (than, khí đốt), hợp đồng PPA và chính sách điều chỉnh giá điện, giá nước. Lợi nhuận của họ không phải là từ tài năng quản trị siêu việt, mà phần nhiều là từ "ý trời" và "bàn tay" điều tiết của Nhà nước. Khi lãi suất giảm dần, chi phí tài chính cho các dự án BOT hay thủy điện có thể hạ nhiệt, nhưng biên lợi nhuận vẫn là con tin của khung giá quy định. Vậy nên, đây là nhóm mà anh em phải đọc báo cáo với con mắt của một nhà khí tượng học kiêm chính trị gia, chứ không đơn thuần là nhà đầu tư đâu nhé.

Sản Xuất, Tiêu Dùng & Hàng Không: Con Tàu Chưa Tăng Tốc Hết Ga

Ở mảng sản xuất – tiêu dùng, bức tranh hồi phục vẫn còn lốm đốm, chưa thật sự bùng nổ như nhiều người kỳ vọng. Giống như một con tàu vừa ra khỏi vùng bão, nó đang cố gắng tăng tốc nhưng vẫn còn những vết xước và động cơ chưa thể hoạt động hết công suất. Ngành nhựa, vật liệu xây dựng hay bất động sản vẫn đang trong quá trình "thanh lọc" gắt gao. Nhựa Bình Minh (BMP), một doanh nghiệp đầu ngành, báo lãi trước thuế quý 1/2026 đạt 380 tỷ đồng, tăng 6%. Con số này khá khiêm tốn so với kỳ vọng thị trường về một sự bứt phá mạnh mẽ từ đầu tư công và các dự án nhà ở. Liệu có phải thị trường đang quá "mơ mộng" về tốc độ hồi phục của nền kinh tế hay không?

Ngành phụ tùng ô tô cũng cho thấy dấu hiệu suy giảm khi Pinaco (PAC) báo lãi quý 1 chỉ 30 tỷ đồng, giảm 27% so với cùng kỳ 2025. Đây là minh chứng rõ ràng cho áp lực cạnh tranh khốc liệt và chi phí nguyên liệu đầu vào leo thang. Các doanh nghiệp đầu ngành khác như Vinamilk, Vietjet, BSR… khi công bố BCTC quý 1/2026 đều cho thấy xu hướng "đi ngang hoặc tăng nhẹ", một tín hiệu cho thấy sức mua và đà phục hồi tiêu dùng trong nước chưa thật sự tạo ra cú hích lớn.

Hàng Không – Dịch Vụ: Cất Cánh Rồi, Nhưng Nợ Nần Có Đeo Bám?

Nhóm hàng không – dịch vụ là một câu chuyện khác, phức tạp hơn. Vietnam Airlines là một ví dụ điển hình. Theo BCTC kiểm toán 2025, hãng đã ghi nhận doanh thu hợp nhất năm 2025 đạt khoảng 121.412 tỷ đồng và quan trọng hơn là lợi nhuận sau thuế hợp nhất đã chuyển từ âm sang dương. Đây là một bước ngoặt lớn sau nhiều năm "chìm trong bùn lầy" vì COVID-19. Nhưng mà, anh em đừng vội vỗ tay. Hãng này vẫn đang đối mặt với một núi áp lực từ tái cơ cấu nợ và sự phụ thuộc lớn vào giá nhiên liệu cũng như tỷ giá. Mục tiêu tăng trưởng "hai con số" trong năm 2026 mà họ đặt ra đòi hỏi một khả năng kiểm soát chi phí cực kỳ chặt chẽ. Có khi bay lên được rồi, nhưng cái "vali nợ" vẫn còn nặng trĩu. Vậy nên, không phải cứ lãi là khỏe, phải xem lãi đấy từ đâu ra và gánh nặng nào đang chờ ở phía sau.

Xu Hướng Chung & Tiếng Chuông Cảnh Tỉnh Từ Tâm Lý Thị Trường

Mùa BCTC 2025–Q1/2026 không chỉ là những con số biết nói mà còn là tấm gương phản chiếu nhiều sự thật trần trụi về nền kinh tế và thị trường của chúng ta. Có ba xu hướng lớn mà Ông Chú muốn anh em nhà Cú Thông Thái phải nắm rõ:

• Xu hướng 1 – Lợi nhuận tăng mạnh nhưng mang tính "kỹ thuật" ở một số nơi:

Đây là điểm mà anh em dễ bị mắc lừa nhất. Nhiều doanh nghiệp báo lợi nhuận đột biến không phải vì họ kinh doanh quá xuất sắc, mà có thể do ghi nhận lại dự phòng, đánh giá lại tài sản, hoặc hoàn nhập dự phòng trái phiếu/cho vay. Nó giống như việc bạn dọn dẹp nhà cửa, tìm thấy vài món đồ cũ bán được tiền vậy, nhưng tiền đó không phải từ việc bạn làm ra hàng ngày. Những lợi nhuận này thường không bền vững và dễ bay hơi. Nhà đầu tư cá nhân, đặc biệt ở các đô thị lớn như Hà Nội, TP.HCM, cần đọc kỹ phần "thuyết minh BCTC" và "ý kiến kiểm toán" để phân biệt giữa tăng trưởng thực chất và tăng trưởng do bút toán kế toán. Đừng để vẻ ngoài hào nhoáng che mắt bản chất bên trong.

• Xu hướng 2 – Phân hóa rõ rệt theo ngành và chất lượng quản trị:

Thị trường là một bài kiểm tra khắc nghiệt. Những doanh nghiệp có quản trị minh bạch, cơ cấu nợ lành mạnh, dòng tiền từ hoạt động kinh doanh dương (như các ngân hàng top đầu, một số công ty chứng khoán lớn) thì cho kết quả ổn định. Còn những doanh nghiệp phụ thuộc nhiều vào đòn bẩy, thị trường bất động sản hay trái phiếu doanh nghiệp, thì vẫn còn đó rủi ro về thanh khoản và nợ xấu tiềm ẩn. Cái này gọi là "ai quần ai áo" sẽ rõ ràng khi sóng gió ập đến.

• Xu hướng 3 – Hiệu ứng nâng hạng thị trường và cải cách thể chế:

Việc TTCK Việt Nam được FTSE Russell nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp vào tháng 9/2025 đã tạo ra một lực đẩy lớn. Các cơ quan quản lý cũng đang siết chặt công bố thông tin, yêu cầu chuẩn IFRS với các doanh nghiệp lớn. Điều này buộc doanh nghiệp phải minh bạch hơn về doanh thu, lợi nhuận, và dòng tiền. Đây là một tín hiệu tốt cho sự phát triển bền vững của thị trường trong dài hạn.

🦉 Cú nhận xét: Dù những con số BCTC có thể khiến nhiều người phấn khích, nhưng hệ thống Tâm Lý Tin Tức của Cú Thông Thái lại đang nhấp nháy đèn đỏ rực! Trong suốt 7 ngày qua, bắt đầu từ ngày 16/06/2026, chỉ số này liên tục ở mức 0/100, tức là tâm lý thị trường đang chìm trong sự tiêu cực. Đây là một sự đối lập đáng ngạc nhiên, phải chăng các nhà đầu tư lớn đã nhìn thấy những rủi ro ẩn giấu mà F0 chưa thấy? Hay là, có một câu chuyện khác đang diễn ra phía sau những con số lãi khủng? Đây là một dấu hiệu cho thấy sự thận trọng là vàng, chứ không phải cứ thấy xanh là lao vào như con thiêu thân đâu nhé!

Thu nội địa tháng 1/2026 ước đạt 341,7 nghìn tỷ đồng, tăng 17,6% so với cùng kỳ 2025. Con số này cho thấy nền thu ngân sách vẫn vững và sức khỏe doanh nghiệp, tiêu dùng đang có cải thiện. Nhưng như Ông Chú đã nói, cải thiện không có nghĩa là tất cả đều khỏe mạnh. Cần phải biết chắt lọc, đâu là vàng, đâu là thau. Một thị trường mà VN-Index đã tăng hơn 40% trong năm 2025 và vốn hóa tương đương gần 78% GDP, rủi ro định giá cao và "kỳ vọng quá mức" là có thật. Anh em đừng vì FOMO mà vội vàng quên đi những nguyên tắc cơ bản.

Bài Học Áp Dụng Cho Nhà Đầu Tư Việt Nam

Trong cái nồi lẩu thị trường sôi động này, để không bị "bỏng" hay "lạc trôi", anh em nhà Cú Thông Thái cần trang bị cho mình vài bài học xương máu:

1. Đừng Chỉ Nhìn Vào "Lợi Nhuận Sau Thuế" Đơn Thuần

Cái lợi nhuận sau thuế (PAT) nó giống như gương mặt được trang điểm kỹ càng vậy. Nhìn thì đẹp, nhưng chưa chắc đã phản ánh hết vẻ đẹp tự nhiên bên trong. Anh em cần soi sâu hơn vào: Dòng tiền từ hoạt động kinh doanh (CFO) có dương và ổn định không? Nếu một doanh nghiệp báo lãi cao mà CFO âm hoặc yếu, thì tiền đó có thể đến từ bán tài sản, đi vay, hay các bút toán kế toán, chứ không phải từ "làm ăn ra tiền" thật sự. Đừng nhầm lẫn giữa lợi nhuận trên giấy tờ và tiền mặt thật sự chảy vào túi doanh nghiệp. Tiếp đó, xem kỹ cơ cấu nợ ngắn hạn/dài hạn, và lãi vay trên lợi nhuận hoạt động. Một doanh nghiệp với núi nợ và chi phí lãi vay ngốn hết lợi nhuận thì dù có báo lãi cũng như "cá đứt đuôi". Cuối cùng, chú ý đến tỷ lệ tài sản tài chính, bất động sản đầu tư, khoản phải thu – đây thường là nơi ẩn chứa rủi ro lớn nhất, đặc biệt khi thị trường có biến động. Phân Tích BCTC tại Cú Thông Thái sẽ giúp anh em đào sâu những con số này.

2. Coi Chừng "Ý Kiến Kiểm Toán Ngoại Trừ" và Đọc Kỹ Thuyết Minh

Báo cáo kiểm toán không phải để làm cảnh. Giai đoạn 2025–2026, cơ quan kiểm toán và UBCKNN đang chú trọng hơn đến những trường hợp ghi nhận lợi nhuận đột biến. Một BCTC mà có ý kiến "ngoại trừ, nhấn mạnh" từ kiểm toán viên về khả năng thanh toán, tính liên tục của hoạt động, hay cách ghi nhận doanh thu, cho dù doanh nghiệp vẫn báo lãi, thì đó là một tín hiệu cảnh báo nguy hiểm. Nó giống như việc bác sĩ nói "bệnh nhân nhìn khỏe mạnh, nhưng có vấn đề về tim mạch đấy". Thuyết minh BCTC không chỉ là phụ lục, mà là phần giải thích chi tiết nhất cho các con số. Đây là nơi những nhà đầu tư thông thái tìm ra sự thật đằng sau những con số đẹp.

3. Nâng Cấp Kỹ Năng Đọc BCTC Và Tận Dụng Công Nghệ

Trong một môi trường thị trường biến động và phức tạp như hiện nay, việc anh em cứ tin vào tin đồn, vào hô hào trên mạng xã hội là tự mình đưa đầu vào rọ. Kỹ năng đọc BCTC, so sánh theo chuỗi 3-5 năm, đánh giá chất lượng lợi nhuận, sẽ là lợi thế sống còn. Đây không còn là cuộc chơi của cảm tính nữa, mà là của trí tuệ và sự kiên nhẫn. Bạn có thể dùng Cú AI Signals tại vimo.cuthongthai.vn/cu-ai/signals để có được những phân tích chuyên sâu, từ đó nâng cao khả năng đánh giá doanh nghiệp của mình. Hãy để công nghệ trở thành đôi mắt thứ ba của bạn, giúp bạn nhìn xuyên qua những lớp vỏ bọc mà thị trường tạo ra.

Kết Luận

Mùa BCTC 2025–Q1/2026 tại Việt Nam như một bản giao hưởng, có nốt thăng, có nốt trầm. Nó mang đến những con số tăng trưởng ấn tượng nhưng cũng đồng thời phơi bày mức độ phân hóa sâu sắc giữa các doanh nghiệp. Thị trường đang trong quá trình nâng hạng, thể chế đang siết chặt, điều này đòi hỏi cả doanh nghiệp và nhà đầu tư phải minh bạch và chuyên nghiệp hơn. Đối với nhà đầu tư cá nhân, đây là lúc cần tỉnh táo, rèn giũa kỹ năng phân tích, và không ngừng học hỏi. Đừng để những con số hào nhoáng che mờ đi bản chất thật sự. Hãy là một Cú Thông Thái đích thực, biết cách nhìn sâu, hiểu rộng, và đầu tư một cách bền vững. Theo dõi thêm phân tích vĩ mô và công cụ quản lý tài sản tại vimo.cuthongthai.vn.